Soạn Bài Chiếc Lá Cuối Cùng

Chủ nhật , 31/07/2016, 14:53 GMT+7
     

SOẠN BÀI CHIẾC LÁ CUỐI CÙNG CỦA O.HEN-RI

(Trích)

ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN

A. YÊU CẦU

- Rung động trước cái hay, cái đẹp của nghệ thuật và rung cảm trước tình yêu thương cao cả giữa những con người nghèo khổ.

- Khám phá vài nét cơ bản về nghệ thuật viết truyện ngắn của nhà văn M7 o Hen-ri: tình tiết hấp dẫn, sắp xếp chặt chẽ, khéo léo, kết cấu đảo ngược tình huống.

B. GỢI Ý TRẢ LỜI CÂU HỎI, BÀI TẬP

Câu hỏi 1. Những chi tiết nào trong vàn bản nói lên tấm lòng thương yêu và hành động cao cả của cụ Bơ-men đối với Giốn-xi ? Tại sao nhà văn bỏ qua không kể sự việc cụ đã vẽ chiếc lá trên tường trong đêm mưa tuyết ? Vì sao có thể nói chiếc lá cụ vẽ là một kiệt tác ?

Gọi ý

Cụ Bơ-men là một họa sĩ đã ngoài sáu mươi tuổi. Cụ mơ ước vẽ một kiệt tác, nhưng bốn chục năm nay vẫn chưa thực hiện được. Giôn và Xiu là hai nữ họa sĩ trẻ. Giôn bị bệnh sưng phổi rất nặng. Cô tuyệt vọng không muốn sống nữa. Cô đợi chiếc lá cuối cùng bên ngoài cửa sổ rụng xuống là sẽ lìa đời.

- Những chi tiết trong văn bản nói lên tấm lòng thương yêu và hành động cao cả của cụ Bơ-men đôi với Giôn-xi :

+ Cụ Bơ-mcn và Xiu “sợ sệt ngó ra ngoài cửa sổ, nhìn cây thường xuân. Rồi họ nhìn nhau một lát, chẳng nói năng gì’’. Thái dộ “sợ sệt” của cụ Bơ-men khi nhìn thấy những chiếc lá theo nhau rụng (lúc này trên cây chắc chi còn lại một hai chiếc lá) nói lên tấm lòng yêu thương, lo lắng cho số mệnh của Bơ-men. Cụ Bơ-men và Xiu nhìn nhau chẳng nói nàng gì, nhưng có lẽ trong thâm tâm cụ đang nghĩ đến cách vẽ chiếc lá cuối cùng để cứu sông Giôn-xi.

+ Cụ Bơ-men đã âm thầm vẽ chiếc lá trong đêm mưa gió và lạnh buốt. Đó là tấm lòng cao thượng của cụ, cụ đà quên mình vì người khác. Cụ cứ lảng lặng làm, không hề nói cho ngay cả Xiu biết ý định của mình.

- Nhà văn bỏ qua không kể sự việc cụ đã vẽ chiếc lá trên tường trong đêm mưa tuyết mà phải đê đến dòng cuối cùng của truyện mới cho bạn đọc biết qua lời kê lại của Xiu bời vì nhà văn muốn tạo bất ngờ cho chính cả Giôn-xi và tạo hứng thú bất ngờ cho bạn đọc.

- Có thê nói chiếc lá cụ Bơ-men vẽ là một kiệt tác bởi vì, trước hết chiếc lá được vẽ rất giống (chính Giòn-xi cũng tưởng đó là chiếc lá thật). Chiếc lá cụ Bơ-men vẽ là một kiệt tác còn vì nó được vẽ trên tường trong đêm mưa tuyết và đà đem lại sự sống cho Giôn-xi, quan trọng hơn, nó được vẽ bằng cả tình thương bao la và lòng hi sinh cao thượng của cụ Bơ-men.

Câu hỏi 2. Tìm bằng chứng đê khẳng định Xiu không được cụ Bơ-men cho biết ý định vẽ một chiếc lá thay cho chiếc lá cuối cùng rụng xuống. Nếu Xiu được biết thì truyện có bớt sức hấp dẫn không ? Vì sao ?

Gợi ý

Giống như cụ Bơ-men, Xiu cũng rất thương yêu Giỏn-xi. Khi thấy ngoài cửa sổ chí còn vài chiếc lá thường xuân, cô đã rất lo sợ. Cô đả chăm sóc, động viên Giôn-xi, mong cô chóng khỏi bệnh.

Xiu không hể biết ý định bất chấp nguy hiểm đến tính mạng mình để vẽ chiếc lá của cụ Bơ-men. Bằng chứng là :

+ Khi Giôn-xi bảo cô kéo mành lên, cô đã “làm theo một cách chán nản”. Sau đó, cỏ cúi xuống người bệnh nói những lời não nuột : “Em hãy nghĩ đến chị, nếu em không còn muốn nghĩ đến mình nữa. Chị sẽ làm gì đây ?”.

+ Chính Xiu cũng ngạc nhiên cùng với Giôn-xi khi chiếc lá cuối cùng dai dẳng bám trên cành như thế sau “trận mưa vùi dập và những cơn gió phũ phàng”.

+ Chi khi bác sĩ nói, Xiu mới biết cụ Bơ-men bị ốm.

Nếu Xiu biết được ý định và việc làm của cụ Bơ-men thì câu chuyện sẽ kém hấp dẫn, bởi vì yếu tố bất ngờ không còn nữa.

Câu hỏi 3. Thử hình dung tâm trạng căng thẳng của Giôn-xi, của Xiu và của bạn đọc khi hai lần Giôn-xi ra lệnh kéo mành lên. Nguyên nhân sâu xa nào quyết định tâm trạng hồi sinh của Giôn-xi? Tại sao nhà văn kết thúc truyện bằng lời kể của Xiu mà không để Giôn-xi phản ứng gì thêm ?

Gợi ý

Xiu cũng như bạn đọc sẽ có tâm trạng căng thẳng, hồi hộp khi Giôn-xi ra lệnh kéo mành lên. Căng thẳng, hồi hộp vì ai cũng nghĩ chiếc lá “đã nhuốm màu vàng úa” không thể trụ lại được trên cành sau đêm mưa gió phũ phàng và nếu chiếc lá lìa cành thì Giôn-xi cũng buông xuôi muốn chết.

Nguyên nhân sâu xa quyết định tâm trạng hồi sinh của Giôn-xi là sự gan góc của chiếc lá, chống chọi kiên cường với thiên nhiên khắc nghiệt, bám lấy cuộc sống, trái với nghị lực yếu đuối, buông xuôi muốn chết trước bệnh tật của Giôn-xi.

Nhà văn kết thúc truyện bằng lời kể của Xiu mà không để Giồn-xi phản ứng gì thôm chính là muốn tạo nên dư âm cho truyện, để lại trong lòng người đọc nhiều suy ngẫm và những dự đoán.

Câu hỏi 4. Chứng minh: Chiếc lá cuối cùng của o Hen-ri, qua trích đoạn này, được kết thúc trên cơ sở hai sự kiện bất ngờ đối lập nhau tạo nên hiện tượng đảo nghịch tình huống hai lần, gây hứng thú cho bạn đọc.

Gợi ý

Đoạn trích trong truyện Chiếc lá cuối cùng của Ô Hen-ri được kết thúc trên cơ sở hai sự kiện bất ngờ đối lập nhau tạo nên hiện tượng đâo nghịch tình huống hai lần, gây hứng thú cho bạn đọc. Hai lần đảo ngược tình huống đó là :

- Giôn-xi bị ốm rất tuyệt vọng, chỉ nằm chờ chết khiến độc giả thương cảm, lo lắng. Nhưng sau đó, Giôn-xi trở lại với lòng yêu đời, bệnh tinh qua cơn nguy hiểm, bạn đọc thở phào nhẹ nhõm.

- Cụ Bơ-men đang khỏe mạnh, chi ốm có hai ngày, ai ngờ cụ lại ra đi.

chiec la cuoi cung soan bai chiec la cuoi cung