Soạn bài những đưa trẻ

Thứ năm , 18/08/2016, 16:35 GMT+7
     

SOẠN BÀI NHỮNG ĐỨA TRẺ CỦA MÁC-XIM GO-RƠ-KI

(Trích Thời thơ ấu)

A. YÊU CẦU

HS cảm nhận được:

- Đoạn trích kể lại tình bạn thân thiết giữa tác giả hồi còn nhỏ với những đứa trẻ thiếu tình thương bên hàng xóm, bất chấp những cản trở trong quan hệ xã hội lúc bấy giờ.

- Truyện giàu hình ảnh, sinh động, có sự đan xen giữa chuyện đời thường với truyện cổ tích.

B. GỢl Ý TRẢ LỜI CÂU HỎI, BÀI TẬP

I-PHẦN BÀI HỌC

Câu hỏi 1. Thử chia văn bản này thành ba phần và đặt tiêu đề cho mỗi phần. Tim những chi tiết xuất hiện ở cả phần một và phần ba tạo nên sự kết nối chặt chẽ.

Gợi ý

- Chia bài văn thành ba phần:

+ Phần 1 (từ đầu đến “ấn em nó cúi xuống”): Tinh bạn tuổi thơ trong sáng, gắn bó.

+ Phần 2 (tiếp theo đến “Cấm không được đến nhà tao! ”): Tinh bạn bị cấm đoán.

+ Phần 3 (còn lại): Tinh bạn vẫn được duy trì.

- Những chi tiết: những đứa trề, những con chim, truyện cổ tích, người dì ghè, người bà xuất hiện ở phần 1 và cũng lại xuất hiện ở phần 3 tạo nên sự kết nôi chặt chẽ của truyện.

Câu hỏi 2. Xem xét hoàn cảnh của chú bé A-li-ô-sa, ba đứa con đại tá ốp-xi- an-ni-côp và quan hệ giữa hai gia đình để lí giải vì sao tình bạn tuổi thơ trong trắng ấy để lại ấn tượng sâu sắc cho nhà văn, khiến hơn ba mươi năm sau ông vẫn còn nhớ như in và thuật lại hết sức xúc động.

Gợi ý

Vì bố mất sớm, mẹ đi lấy chồng, A-li-ô-sa ở với ông bà ngoại. Hàng xóm với ông bà ngoại là nhà đại tá Ôp-xi-an-ni-cốp. Ông đại tá sống với người vợ kế và ba đứa con mồ côi mẹ trạc tuổi với A-li-ô-sa. Gia đình ông bà ngoại A-li-ô- sa và gia đình ông đại tá có địa vị xã hội khác nhau, điều đó tạo ra bức tường ngăn cách mốì quan hệ tự nhiên giữa những đứa trẻ.

Do tình cờ có lần A-li-ô-sa cùng hai đứa con ông đại tá kéo dây gàu lên cứu được thằng nhỏ chơi nghịch nhảy vào gàu rơi xuống giếng ôn mấy đứa trẻ nhà ông đại tá chơi thân với A-li-ô-sa. Hoàn cảnh sống thiếu tình thương của những đứa trẻ đã lạo nên tình bạn trong sáng giữa chúng.

Cũng chính hoàn cảnh sống thiếu tình thương giống nhau khiến mấy chục năm sau Go-rơ-ki vẫn nhớ như in và kể lại câu chuyện một cách đầy xúc động.

Câu hỏi 3. Tìm trong văn bản một sô hình ảnh của ba đứa trẻ hàng xóm qua sự cảm nhận tinh tế của A-li-ô-sa; sau đó phân tích, bình luận những hình ảnh đó.

Gợi ý

Hình ảnh ba đứa trẻ hàng xóm qua sự cảm nhận tinh tế của A-li-ô-sa:

- Khi mấy đứa trẻ kể chuyện mẹ chết, “chúng ngồi sát vào nhau giống như những chú gà con". Hình ảnh giàu sức gợi tả và gợi cảm, thể hiện sự thông cảm của A-li-ô-sa với các bạn nhỏ.

- Khi đại tá xuất hiện, quát thì chúng "tức thì cả mấy đứa trẻ lặng lẽ hước ra khỏi chiếc xe và đi vào nhà". Hình ảnh bọn trẻ tội nghiệp trước sự quát nạt của bố. A-li-ô-sa thông cảm với các bạn.

Câu hỏi 4. Chuyện đời thường và truyện cổ tích được lồng vào nhau trong nghệ thuật kể chuyện của Go-rơ-ki như thế nào qua các chi tiết liên quan đến những người mẹ và những người bà trong văn bản này?

Gợi ý

Chuyện đời thường và truyện cổ tích được lồng vào nhau trong nghệ thuật kể chuyện của Go-rơ-ki:

- Thông qua chi tiết về “dì ghẻ”, khi mây đứa trẻ hàng xóm nhắc đến “mẹ khác”, A-li-ô-sa liên tưởng ngay đến nhân vật mụ dì ghẻ độc ác trong truyện cổ tích. Khi những đứa trẻ nói về “mẹ thật”, A-li-ô-sa cũng có những suy tưởng như độc thoại nội tâm, lạc ngay vào không khí truyện cổ tích.

- Chi tiết người bà nhân hậu cũng được kể lại băng giọng của truyện cổ tích: "ngày trước, trước kia, đã có thời",...

Nghệ thuật kể chuyện đan xen giữa chuyện đời thường và truyện cổ tích của Mac-xim Go-rơ-ki đã giúp cho đoạn trích Những đứa trẻ nói riêng và tác phẩm Thời thơ ấu nói chung trở nen sinh động và hấp dẫn.

 
nhung dua tre soan bai nhung dua tre