Soạn bài thuyết minh về một danh lam thắng cảnh

Thứ tư , 03/08/2016, 11:09 GMT+7
     

SOẠN BÀI THUYẾT MINH VỀ MỘT DANH LAM THẮNG CẢNH

A. YÊU CẦU

- Muốn viết được bài giới thiệu về danh lam thắng cảnh cần phải đến tận nơi quan sát, tìm hiểu về danh lam thắng cảnh ấy.

- Biết cách viết một bài giới thiệu về danh lam thắng cảnh. Bài viết phải giới thiệu được danh lam thắng cảnh có kèm theo miêu tả và bình luận. Lời văn cần chính xác, biểu cảm.

B. GỢI Ý TRẢ LỜI CÂU HỎI, BÀI TẬP

PHẦN BÀI HỌC

Giới thiệu một danh lam thắng cảnh

Đọc bài giới thiệu sau và trả lời câu hỏi. (SGK, t.2, tr. 33- 34)

Câu hỏi:

1. Bài giới thiệu đã giúp em hiểu biết gì về Hồ Hoàn Kiếm và Đền Ngọc Sơn?

2. Muốn viết bài giới thiệu một danh lam thắng cảnh như vậy, cần có những kiến thức gì?

3. Làm thế nào để có kiến thức về một danh lam thắng cảnh ?

4. Bài viết dược sắp xếp theo bố cục, thứ tự nào ? Theo em, bài này có thiếu sót gì về bố cục ?

5. Phương pháp thuyết minh ở đây là gì ?

1. Bài giới thiệu đã giúp người đọc hiểu biết nhiều vấn đề về hồ Hoàn Kiếm và đền Ngọc Sơn như : Nguyên nhân xuất hiện hồ, lai lịch tên hồ, nguồn gốc của Tháp Rùa, của Đền Ngọc Sơn...

2. Muốn viết một bài giới thiệu một danh lam thắng cảnh như vậy, cần có những kiến thức về địa lí, lịch sử, văn hóa, kiến trúc...

3. Để có kiến thức về một danh lam thắng cảnh cần phải đến tận nơi để mắt thấy tai nghe danh lam thắng cảnh ấy; phải tìm đọc, tra cứu trong sách báo nói về danh lam thắng cảnh này; có thể hỏi thêm những người dân địa phương, những ngưòi nghiên cứu về danh lam thắng cảnh đó để có thêm tư liệu.

4. Bài viết trên được bố cục như sau :

- Giới thiệu vẻ Hồ Hoàn Kiếm.

- Giới thiệu vẻ Đển Ngọc Sơn, Tháp Bút, cầu Thê Húc.

- Giới thiệu sinh hoạt quanh bờ hồ.

Bài này còn thiếu sót về bố cục, thiếu phần mở bài, phần thân bài cần giới thiệu thêm về: vị trí hồ, diện tích hồ, vị trí Tháp Rùa, Đền Ngọc Sơn, Cầu Thê Húc, quang cảnh xung quanh hồ...

5. Phương pháp thuyết minh ở đây là tả và kể.

PHẦN LUYỆN TẬP

Bài tập 1. Lập lại bố cục bài giới thiệu Hồ Hoàn Kiếm và Đền NGỌC Sơn một cách hợp lí.

Gọi ý

Mở bài : Giới thiệu Hồ Gươm là một thắng cảnh của Thủ đô Hà Nội.

Thân bài :

- Giới thiệu về Hồ Hoàn Kiếm.

- Giới thiệu về Đền Ngọc Sơn, Tháp Rùa.

- Giới thiệu sinh hoạt quanh bờ hồ.

Kết hài : Nêu cảm nghĩ, cảm xúc trước thắng cảnh Hồ Gươm.

Bài tập 2. Nếu muốn giới thiệu theo trình tự tham quan Hồ Hoàn Kiếm và Đền Ngọc Sơn từ xa đến gần, từ ngoài vào trong thì nên sắp xếp thứ tự giới thiệu như thế nào ? Hãy ghi ra giấy.

Gợi ý

Có thể giới thiệu theo trình tự như sau :

- Vị trí Hồ Hoàn Kiếm, Đền Ngọc Sơn ở Thủ đô Hà Nội.

- Giới thiệu hồ Hoàn Kiếm : diện tích hổ, đặc điểm nước hồ, lai lịch hồ và quang cảnh xung quanh hồ.

- Giới thiệu Đền Ngọc Sơn : vị trí, lai lịch, quang cảnh đền.

- Giới thiệu Tháp Rùa : vị trí, lai lịch, quang cảnh. 

Bài tập 3. Nếu viết lại bài này theo bố cục ba phần, em sẽ chọn những chi tiết tiêu biểu nào để làm nổi bật giá trị lịch sử và văn hóa của di tích, thắng cảnh ?

Gợi ý

Dựa vào tư liệu đã có trong bài giới thiệu về Hồ Hoàn Kiếm và Đền Ngọc Sơn trên và chọn bố cục như bài tập 1 phần Luyện tập để viết.

Bài tập 4. Một nhà thơ nước ngoài gọi Hồ Gươm là “Chiếc lẵng hoa xinh đẹp giữa lòng Hà Nội”. Em có thể sử dụng câu đó vào phần nào bài viết của mình ?

Gợi ý

Tham khảo bài viết :

Hồ Hoàn Kiếm

Đẹp như một lang hoa giữa lòng thành phố, Hồ Hoàn Kiếm được bao quanh bởi các đường phố Đinh Tiên Hoàng, Lê Thái Tổ, Hàng Khay dài khoảng 1800m. Mặt nước là tấm gương lớn soi bóng la đà những cây cổ thụ, những rặng liễu thướt tha tóc rủ, những mái đền, chùa cổ kính, tháp cù rêu phong, các tòa nhà mới cao tầng vươn lên trời xanh.

Nước hồ xanh ngắt quanh năm nên xưa hồ có tên là hồ Lục Thủy. Truyển thuyết kể rằng : Khi Lê Lợi khởi nghĩa ở Lam Sơn có tìm được lưỡi kiếm báu. Kiếm theo ông suốt 10 năm dài chống quân Minh xâm lược (thế kỉ XV). Sau khi giành lại được thành Thăng Long, vua Lê có một buổi dạo thuyền chơi trên hồ, gặp rùa vàng nổi lên mặt nước. Vua rút kiếm chỉ cho quân sĩ thấy, thì con rùa đã nhảy lên đớp lấy thanh kiếm rồi lặn mất tăm. Vua cho là điẻm lành, đất nước có giặc, rùa thần cho mượn kiếm, nay đã thanh bình nên lấy lại. Bởi vậy đặt tên hồ là Hồ Hoàn Kiếm (trả gươm), gọi tắt là Hồ Gươm.

Rùa là một trong bốn vật linh (long, lân, quy, phượng) trong tâm thức văn hóa dân gian. Giống rùa quý này vẫn còn sinh sống trong lòng hồ, hằng năm, có đòi lần nhô lên mặt nước, thật hạnh phúc cho du khách nào nhìn thấy rùa nổi lên mặt hổ.

Trong mặt hồ có hai đảo nổi. Đảo lớn là đảo Ngọc ở phía bắc hồ, gần bờ đông, có cây cầu Thê Húc sắc đỏ uốn cong nối ra đảo. Đảo Rùa nhỏ hơn, trên có ngọn tháp cổ ở phía nam hồ, giữa bốn bể long lanh bóng nước.

Hồ Hoàn Kiếm là nơi hội tụ, điểm hẹn của du khách bốn mùa. Mùa xuân đâm đà lễ hội truyền thống và rực rỡ sắc hoa đào. Mùa hạ ùa ra từng cơn gió lồng lộng, quạt đi cái oi bức của phô phường râm ran tiếng ve. Mùa thu với màn sương huyển ảo, dáng liễu mơ hồ như thực, như hư đã làm say đắm bao nhà nhiếp ảnh tài hoa. Mùa đông, đi giữa những cơn mưa lá vàng, chân nhẹ bước lên thảm lá vừa rụng, xuýt xoa với cái rét vùng Đông Nam Á và những giọt mưa phùn lất phất bay.

Mùa nào tình nấy, Hồ Gươm mãi mãi là dấu ấn vẻ vang thời giữ nước và khát vọng hòa bình của tổ tiên ta xưa.

 (Theo Di tích danh thắmỊ Hà Nội và vùng phụ cận)